بلند کردن و در آغوش گرفتن حیوان خانگی، یکی از لذتبخشترین جنبههای ارتباط با این موجودات دوستداشتنی است. اما این کار ساده، اگر به درستی انجام نشود، میتواند به منبعی برای استرس، درد و حتی آسیبهای جدی برای حیوان و صاحبش تبدیل شود. بسیاری از ما تصور میکنیم که روش بلند کردن همه حیوانات یکسان است، در حالی که آناتومی منحصربهفرد هر گونه، از یک سگ بزرگ گرفته تا یک خوکچه هندی کوچک، نیازمند تکنیکهای خاص خود است. یادگیری روش صحیح بلند کردن حیوانات خانگی نه تنها ایمنی فیزیکی آنها را تضمین میکند، بلکه پایههای اعتماد و آرامش را در رابطه شما و حیوانتان مستحکمتر میسازد.
چرا یادگیری روش صحیح بلند کردن حیوانات خانگی اهمیت دارد؟
نادیده گرفتن اصول صحیح در این زمینه میتواند عواقب ناخوشایندی به همراه داشته باشد. درک اهمیت این موضوع، اولین قدم برای تبدیل شدن به یک سرپرست مسئولیتپذیرتر است.
- پیشگیری از آسیبهای فیزیکی: ستون فقرات، مفاصل و اندامهای داخلی حیوانات بسیار حساس هستند. یک حرکت اشتباه، مانند بلند کردن سگ از زیر بغل و رها کردن پاهای عقبی، میتواند فشار زیادی به ستون فقرات وارد کرده و منجر به آسیبهای دیسکی یا کشیدگی عضلات شود. در حیوانات کوچکتر مانند خرگوش، این خطر به مراتب بیشتر است و میتواند حتی مرگبار باشد.
- کاهش استرس و اضطراب: حیوانات با احساس عدم تعادل و عدم حمایت کافی، دچار ترس و اضطراب شدید میشوند. این تجربه ناخوشایند باعث میشود که در آینده از لمس شدن یا در آغوش گرفته شدن توسط شما اجتناب کنند.
- افزایش ایمنی سرپرست: حیوانی که احساس درد یا ترس کند، به صورت غریزی واکنش نشان میدهد. این واکنش میتواند به شکل چنگ زدن، گاز گرفتن یا تلاش برای فرار باشد که همگی پتانسیل آسیب رساندن به شما را دارند.
- ساختن پیوند مبتنی بر اعتماد: وقتی حیوان شما بفهمد که در آغوش شما امن است و به او آسیبی نمیرسد، اعتماد عمیقتری به شما پیدا میکند. این اعتماد، سنگ بنای یک رابطه سالم و شاد است.
اصول کلی و طلایی در بلند کردن هر حیوانی
پیش از آنکه به سراغ تکنیکهای مخصوص هر حیوان برویم، چند قانون طلایی وجود دارد که برای بلند کردن ایمن هر حیوانی باید رعایت شوند:
- آرام نزدیک شوید: هرگز حیوان را غافلگیر نکنید. از کنار یا مقابل به او نزدیک شوید و اجازه دهید ابتدا شما را ببیند و بو بکشد.
- از تمام بدن حمایت کنید: مهمترین اصل، حمایت همزمان از قفسه سینه (قسمت جلویی بدن) و کفل (قسمت انتهایی بدن و پاهای عقبی) است. این کار وزن حیوان را به طور مساوی توزیع کرده و از فشار بر ستون فقرات جلوگیری میکند.
- حیوان را به بدن خود نزدیک کنید: پس از بلند کردن، حیوان را محکم اما با ملایمت به سینه خود بچسبانید. این کار به او احساس امنیت بیشتری داده و کنترل شما را افزایش میدهد.
- هرگز از اندامها بلند نکنید: هیچگاه حیوان را از دستها، پاها، دم یا پوست پشت گردن (در حیوانات بالغ) بلند نکنید. این کار بسیار دردناک و خطرناک است.
- به زبان بدن توجه کنید: به علائمی مانند سفت شدن بدن، غرغر کردن، گوشهای خوابیده یا تلاش برای فرار دقت کنید. اینها نشانههای استرس هستند و باید کار را متوقف کنید.
- از زانوهای خود استفاده کنید: برای بلند کردن حیوانات سنگینتر، زانوهای خود را خم کنید نه کمرتان را. این اصل سلامتی ستون فقرات شما را نیز تضمین میکند.
راهنمای گام به گام بلند کردن حیوانات خانگی مختلف
هر حیوان نیازمند رویکردی متفاوت است. در ادامه، روش صحیح حمل حیوانات خانگی رایج را بررسی میکنیم.
نحوه صحیح بلند کردن سگها
روش بلند کردن سگ به اندازه و جثه او بستگی دارد.
سگهای کوچک و متوسط (مانند شیتزو، پامرانین، تریر):
- یک دست خود را از زیر قفسه سینه، درست پشت پاهای جلویی او قرار دهید.
- دست دیگر خود را زیر شکم و ناحیه کفل او بگذارید تا از پاهای عقبی حمایت کنید.
- با یک حرکت آرام و هماهنگ، او را بلند کرده و به سینه خود نزدیک کنید.
سگهای بزرگ (مانند ژرمن شپرد، گلدن رتریور، لابرادور):
- روش تک نفره (برای سگهای نه چندان سنگین): یک بازوی خود را زیر گردن و جلوی سینه او حلقه کنید. بازوی دیگر را زیر شکم یا پشت رانهای او قرار دهید (مانند گهواره). با استفاده از قدرت پاهای خود بلند شوید و سگ را به بدن خود تکیه دهید.
- روش دو نفره (ایمنترین روش): یک نفر بازوهای خود را زیر گردن و سینه سگ قرار میدهد. نفر دوم قسمت شکم و کفل او را حمایت میکند. هر دو نفر به طور همزمان و با هماهنگی سگ را بلند میکنند.
تولهسگها: تولهها بسیار ظریف هستند. روش بلند کردن آنها مشابه سگهای کوچک است، اما با ملایمت و حمایت کامل از تمام بدن. همیشه از زیر کفل آنها حمایت کنید تا احساس امنیت کنند.
روش درست بغل کردن و حمل گربهها
گربهها به استقلال خود معروفاند و بسیاری از آنها از اینکه پاهایشان از زمین جدا شود، حس خوبی ندارند. اشتباه رایج، بلند کردن گربه از زیر بغل و آویزان ماندن پاهای عقبی است که فشار زیادی به ستون فقراتش وارد میکند.
- یک دست خود را زیر سینه گربه، دقیقاً پشت پاهای جلویی او قرار دهید.
- همزمان، دست دیگرتان را زیر پاهای عقبی و کفل او بگذارید.
- گربه را به آرامی بلند کرده و به سمت بدن خود بیاورید، به طوری که وزنش روی ساعد شما پخش شود و احساس تعادل کند.
- هرگز یک گربه بالغ را از پوست پشت گردن بلند نکنید. این روش فقط برای مادر گربهها و حمل نوزادان سبکوزنشان کاربرد دارد و برای گربه بالغ دردناک و استرسزاست. برای اطلاعات بیشتر درباره رفتارشناسی گربهها میتوانید به منابع معتبری مانند انجمن بینالمللی طب گربهسانان (ISFM) مراجعه کنید.
بلند کردن حیوانات کوچک: خرگوش، خوکچه هندی و فرت
این حیوانات به دلیل ساختار استخوانی ظریف، طعمه بودن در طبیعت و استعداد بالا برای ترسیدن، نیازمند دقت فوقالعادهای هستند.
خرگوشها: ستون فقرات خرگوش بسیار شکننده است. یک لگد ناگهانی در هوا میتواند به راحتی باعث شکستگی ستون فقرات شود.
- یک دست را زیر قفسه سینه او قرار دهید.
- دست دیگر را محکم اما با ملایمت زیر کفل و پاهای عقبی او بگذارید. این حمایت از بخش انتهایی بدن، حیاتی است.
- او را به سرعت به بدن خود نزدیک کنید تا احساس امنیت کند و فرصت لگد زدن پیدا نکند.
- هرگز و هرگز خرگوش را از گوشهایش بلند نکنید! این کار بسیار دردناک است و آسیب جدی به همراه دارد.
خوکچه هندی: این موجودات نیز مستعد آسیب ستون فقرات هستند. روش بلند کردن آنها مشابه خرگوش است: یک دست زیر سینه و دست دیگر حامی کفل. آنها را مانند یک توپ کوچک و قیمتی در دستان خود نگه دارید.
فرتها (Ferrets): به دلیل بدن دراز و انعطافپذیرشان، باید از دو نقطه حمایت شوند. یک دست زیر سینه و دست دیگر در انتهای بدن، نزدیک به کفل.
ملاحظات ویژه: بلند کردن حیوانات در شرایط خاص
شرایط جسمی و روحی حیوان میتواند نحوه برخورد شما را تغییر دهد.
- حیوانات مسن یا مبتلا به آرتروز: این حیوانات ممکن است در مفاصل خود احساس درد کنند. حرکات باید بسیار آهسته و حسابشده باشد. از فشار آوردن به نواحی دردناک خودداری کنید و حمایت بیشتری از مفاصل آنها به عمل آورید.
- حیوانات باردار: هرگز به شکم حیوان باردار فشار وارد نکنید. روش استاندارد حمایت از سینه و کفل را با دقت مضاعف انجام دهید تا هیچ فشاری به ناحیه شکم وارد نشود.
- حیوانات زخمی یا پس از جراحی: در این موارد، بهترین کار پیروی دقیق از دستورالعملهای دامپزشک است. ممکن است نیاز باشد از یک حوله یا پتوی ضخیم به عنوان برانکارد موقت برای بلند کردن حیوان استفاده کنید. در صورت تردید، از انجام این کار به تنهایی بپرهیزید. در این موارد، بهتر است به مقالاتی مانند [راهنمای مراقبت از حیوان پس از جراحی] مراجعه کنید.
- حیوانات مضطرب یا ترسو: با صدای آرام با حیوان صحبت کنید و با حرکات آهسته به او نزدیک شوید. گاهی پیچیدن حیوان در یک حوله نرم میتواند به او حس امنیت داده و روند بلند کردن را آسانتر کند.
اشتباهات رایج در بلند کردن حیوانات که باید از آنها اجتناب کنید
برای اطمینان از سلامت حیوان خود، از این اشتباهات رایج دوری کنید:
- بلند کردن از زیر بغل: این کار به ستون فقرات و شانههای حیوان فشار زیادی وارد میکند.
- گرفتن پوست پشت گردن (Scruffing): در حیوانات بالغ (به ویژه گربهها و سگها) دردناک و تحقیرآمیز است و اعتماد آنها را از بین میبرد.
- بلند کردن از پاها یا دم: این کار میتواند منجر به دررفتگی مفاصل یا شکستگی استخوان شود.
- عدم حمایت از پاهای عقبی: این اشتباه رایجترین دلیل احساس ناامنی و تلاش برای فرار در حیوانات است.
- حرکات سریع و ناگهانی: همیشه با آرامش و به صورت پیوسته حیوان را بلند کنید.
یادگیری روش صحیح بلند کردن و حمل حیوانات خانگی، فراتر از یک مهارت ساده است؛ این عمل نشانه عشق، احترام و مسئولیتپذیری شما نسبت به موجودی است که به شما اعتماد کرده. با به کار بستن این تکنیکها، نه تنها سلامت فیزیکی حیوان خود را تضمین میکنید، بلکه به او میفهمانید که آغوش شما امنترین جای دنیا برای اوست.
سوالات متداول
۱. آیا بلند کردن گربه بالغ از پوست پشت گردن کار درستی است؟خیر، به هیچ وجه. این روش که به آن Scruffing میگویند، فقط توسط مادر گربه برای جابجایی نوزادان بسیار سبکوزن استفاده میشود. در گربههای بالغ به دلیل وزن بیشتر، این کار باعث کشیدگی پوست و عضلات گردن شده و بسیار دردناک و استرسزاست. این عمل میتواند اعتماد گربه به شما را به شدت خدشهدار کند.
۲. چگونه یک سگ بزرگ و سنگین را به تنهایی بلند کنم؟ایمنترین راه، کمک گرفتن از شخص دوم است. اما اگر مجبور به انجام این کار به تنهایی هستید، از روش گهوارهای استفاده کنید: یک بازو را زیر گردن و قفسه سینه او حلقه کنید و بازوی دیگر را زیر شکم و کفل او قرار دهید. سپس با خم کردن زانوها (نه کمر) و با استفاده از قدرت پاهای خود بلند شوید و سگ را به بدن خود تکیه دهید. اگر سگ علائم درد یا ناراحتی نشان داد، فوراً او را زمین بگذارید.
۳. اگر حیوان خانگی من از بغل شدن خوشش نیاید، چه کار کنم؟هرگز او را مجبور نکنید. احترام به حریم شخصی حیوان برای ساختن اعتماد ضروری است. به جای بغل کردن، کنار او روی زمین بنشینید و به آرامی او را نوازش کنید. میتوانید با استفاده از تشویقی و تقویت مثبت، به تدریج او را به لمس شدن و نزدیک شدن عادت دهید. هدف، ایجاد یک تجربه مثبت است، نه تحمیل خواسته شما.
۴. مهمترین نکته در بلند کردن خرگوش چیست؟مهمترین و حیاتیترین نکته، حمایت کامل از پاهای عقبی و کفل اوست. ستون فقرات خرگوشها بسیار ظریف و شکننده است و پاهای عقبی قدرتمندی دارند. اگر هنگام بلند کردن، پاهای عقبی او آویزان بماند، ممکن است از ترس لگد بزند و این حرکت ناگهانی به راحتی میتواند باعث شکستگی ستون فقراتش شود.
۵. از کجا بفهمم که روش بلند کردن من باعث درد یا ناراحتی حیوان میشود؟زبان بدن حیوان بهترین راهنماست. به این علائم توجه کنید: ناله کردن، غرغر کردن یا هیس کشیدن، سفت شدن عضلات بدن، تلاش شدید برای فرار یا پیچ و تاب خوردن، گوشهای خوابیده به سمت عقب، چشمهای گشاد شده و نفس نفس زدن. مشاهده هر یک از این علائم به این معناست که باید فوراً حیوان را به آرامی روی زمین بگذارید و روش خود را اصلاح کنید.
